KURUM: Belbim Elektronik Para ve Ödeme Hizmetleri AŞ
SEHIR: İstanbul
PROJE ADI: Bireysel Web Sitesi Kart Talep Sayfası Fotoğraf Kabulü Yapay Zeka Modeli
PROJE URL: https://bireysel.istanbulkart.istanbul/
PROJE VIDEO URL:
DUZEY: Yerel Yönetimler
UYGULAMA: Proje Ürün & Hizmet Geliştirme Tamamlanmıştır.
ALAN: Büyük Veri, Yapay Zekâ, Makine Öğrenmesi ve Veri Madenciliği
PROJE OZET: İstanbulkart, İstanbul toplu ulaşımında elektronik ödeme aracı olmasının yanı sıra 25 milyon aktif kullanıcısıyla Türkiye’nin en yaygın dijital ödeme çözümlerinden biridir. Toplu taşımada indirimli ve ücretsiz geçiş imkânı sağlayan imtiyazlı kartlar ile abonmanlık hizmetleri, kişiye özel olarak düzenlenmektedir. Bu nedenle kart üzerinde kart sahibine ait kişisel bilgiler ve fotoğraf yer almakta, başkasının kullanımı engellenmektedir.
İstanbulkart başvuru süreçleri dijital ya da manuel olarak yürütülmekle birlikte, özellikle imtiyazlı kart başvurularında süreç uçtan uca dijital ilerlemektedir. Bu noktada başvuru sahibinin fotoğraf yüklemesi kritik bir adım oluşturmaktadır; çünkü fotoğrafın doğru ve kurallara uygun olması, kartın basım kalitesini ve kullanılabilirliğini doğrudan etkilemektedir. Yanlış veya eksik fotoğraf nedeniyle kart basımında yaşanan sorunlar, hem kullanıcılar hem de kurum için ciddi zaman ve maliyet kaybı yaratmaktadır.
Bu proje, fotoğraf yükleme sürecini manuel incelemelerden çıkarıp yapay zekâ tabanlı otomatik kontrol mekanizmasına taşıyarak başvuru kalitesini artırmayı, hatalı basımları önlemeyi, kullanıcı deneyimini geliştirmeyi ve kamu kaynaklarını daha verimli kullanmayı amaçlamaktadır. Böylece İstanbulkart başvuru süreçlerinde daha hızlı, doğru, güvenilir ve kullanıcı dostu bir dönem başlatılmıştır.
PROJE AMAC: Bu projenin temel amacı, İstanbulkart başvuru süreçlerindeki en kritik aşamalardan biri olan fotoğraf yükleme adımını manuel kontrolden çıkararak yapay zekâ tabanlı bir sürece dönüştürmektir. Böylece fotoğraf red oranlarını azaltmak, hatalı kart basımlarının önüne geçmek, maliyetleri düşürmek ve insan kaynağını daha etkin alanlarda değerlendirmek hedeflenmiştir.
Manuel süreçte başvuru tamamlandıktan sonra fotoğraf, iş birimi tarafından incelenmekte; kurallara uygun bulunmayan fotoğraflar reddedilmekte ve kullanıcıyla yeniden iletişime geçilmektedir. Bu döngü hem iş birimlerini yoran hem de kullanıcıların zamanını alan bir işleyişe neden olmaktadır. Daha da önemlisi, bazı durumlarda fotoğrafın hatalı olduğu ancak baskı sırasında veya baskıdan sonra fark edilmekte, başvuru iptal edilmekte ve kullanıcının sürece en baştan başlaması gerekmektedir. Bu da hem kuruma hem de vatandaşa ek zaman ve emek maliyeti doğurmaktadır.
Proje ile birlikte bu zorlukların ortadan kaldırılması, başvuruların ilk seferde doğru şekilde tamamlanması, kullanıcı memnuniyetinin artırılması, hatasız basım oranının yükseltilmesi ve kamu kaynaklarının verimli kullanılması öncelikli stratejik hedefler olarak belirlenmiştir. Ayrıca insan kaynağının rutin kontrollerden kurtarılarak daha değer katan işlerde görevlendirilmesi, kurumsal verimliliği artıran bir diğer hedef olarak konumlanmıştır.
Sonuç olarak proje, hem vatandaş deneyimini iyileştiren hem de kurumsal operasyonel yükü azaltan bir dijital dönüşüm adımı olarak tasarlanmıştır.
PROJE KAPSAM: Projenin kapsamı, 16 milyon İstanbullunun tamamına uçtan uca dijital bir kolaylık sunmaktır. İstanbulkart başvuru süreçlerine entegre edilen bu yenilikçi geçiş, yalnızca İstanbul’da yaşayanları değil, farklı şehirlerden gelen kullanıcıları da kapsayarak erişilebilirliği artırmaktadır. Böylece milyonlarca vatandaş için daha hızlı, güvenilir ve kullanıcı dostu bir deneyim hayata geçirilmiş; İstanbul’un dijital dönüşüm vizyonuna katkı sağlayan ölçeklenebilir bir çözüm ortaya konmuştur.
PROJE YERLI: BELBİM Elektronik Para ve Ödeme Hizmetleri A.Ş., İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin iştiraklerinden biri olarak tamamen yerli sermaye ile faaliyet göstermektedir. Şirketin ortaklık yapısında yabancı katılım bulunmamaktadır; aynı şekilde proje ekibinde de yabancı çalışan yer almamaktadır. Bu yönüyle proje, tümüyle yerli insan kaynağı ve milli sermaye ile hayata geçirilmiştir.
Geliştirilen Yapay Zekâ ile Fotoğraf Uygunluk Kontrolü projesi, fikri ve tasarımı itibarıyla özgün bir çalışmadır. Proje fikri herhangi bir yabancı ülke veya kurumdan alınmamış, BELBİM’in İstanbulkart başvuru süreçlerinde yaşadığı operasyonel zorluklara çözüm arayışıyla doğmuştur. Özellikle manuel süreçlerde yaşanan zaman kaybı, yüksek red oranı (%15), hatalı kart basımları ve buna bağlı maliyetler dikkate alınarak yapay zekâ tabanlı bir çözüm geliştirilmiştir.
Proje kapsamında kullanılan yapay zekâ teknolojileri ve mimari yapı, Türkiye’deki bilişim ekosistemi içinde, açık kaynak çözümlerle yerli iş ortaklıkları üzerinden geliştirilmiştir. Mimarisi incelendiğinde (bkz. sayfa 3, Image Quality Assessment Mimarî Yapısı), BELBİM’in kendi uygulama sunucuları, güvenlik katmanları ve yük dengeleyici sistemleri üzerinde çalışacak şekilde ölçeklenebilir bir yapı kurulmuştur. Bu da projenin hem teknik özgünlüğünü hem de kurum içi sürdürülebilirliğini güçlendirmektedir.
Projenin yurt dışı pazarlara açılma potansiyeli de bulunmaktadır. İstanbulkart modeli, birçok şehir ve ülke için “akıllı şehir” vizyonuna katkı sağlayabilecek bir örnektir. BELBİM, bu yapay zekâ tabanlı fotoğraf kontrol çözümünü, diğer şehir ve ilçe belediyelerinin kart başvuru sistemlerine entegre ederek B2B ölçekte ihracat potansiyeli yaratmaktadır. Böylelikle proje sadece yerel kullanıcıların hayatını kolaylaştırmakla kalmamakta, aynı zamanda Türkiye’nin bilişim alanındaki rekabet gücüne de katkı sunmaktadır.
Sonuç olarak, proje;
Yabancı ortak veya çalışan barındırmayan,
Fikri ve tasarımı özgün,
Yerli teknoloji ekosisteminden beslenen,
Uluslararası pazarlarda uygulanabilirlik potansiyeli olan,
Kamu hizmetlerinde inovasyon ve rekabet gücü yaratan
tamamen yerli, milli ve özgün bir dijital dönüşüm girişimidir.
PROJE YENILIK: Proje, İstanbul’un akıllı şehir vizyonuna uygun olarak, kamu hizmetlerinde yapay zekâ destekli önleyici kontrol mekanizmasının ilk kez devreye alınması ile öne çıkmaktadır. Klasik başvuru süreçlerinde genellikle sorun ortaya çıktıktan sonra çözüm üretilirken, bu sistem hatalı fotoğrafın baştan engellenmesiyle önleyici bir yaklaşım sunmaktadır.
Her gün yüz binlerce başvurunun sorunsuz ilerlemesini sağlayan bu yöntem, yalnızca hatalı kart basımının önüne geçmekle kalmamış, aynı zamanda kullanıcıya daha şeffaf ve yönlendirici bir deneyim kazandırmıştır. Kullanıcı, sürecin sonunda değil, başvuru sırasında hatasını görüp düzeltebilmekte, böylece başvurular ilk seferde doğru tamamlanmaktadır.
Bu dönüşüm, BELBİM’in teknolojiye yalnızca destekleyici değil, dönüştürücü bir araç olarak yaklaşmasının somut göstergesidir. Fotoğraf uygunluk kontrolünün yapay zekâ ile gerçek zamanlı ve kesintisiz şekilde yapılması, sektörde ilk defa bu ölçekte uygulanan bir yenilik olup, operasyonel süreçlerin geleceğine ışık tutmaktadır.
PROJE YONTEM: Bu proje ile başvuru süreçlerinde yapay zekâ tabanlı filtreleme standardı oluşturulmuş ve aylık yüz binlerce işlemin güvenilir biçimde tamamlanması sağlanmıştır. Böylece kullanıcı deneyimi yalnızca hız ve doğruluk açısından değil, aynı zamanda süreç şeffaflığı bakımından da yeni bir seviyeye taşınmıştır.
Aynı zamanda geliştirilen model, BELBİM’in dijital hizmet altyapısı için bir platform yaklaşımının ilk adımı olmuştur. Yapay zekâ destekli bu işletim modeli, farklı hizmet alanlarına uyarlanabilir nitelikte kurgulanmış, gelecekteki projeler için ölçeklenebilir bir çerçeve sunmuştur.
İstanbulkart’ın sahip olduğu bilgi birikimi ve teknolojik yetenekler, sadece İstanbul sınırları içinde değil, farklı şehir ve belediyelerde de uygulanabilir hale getirilmiştir. Bu yönüyle proje, Türkiye’de şehircilik alanında dijital dönüşümün yaygınlaştırılmasına katkı sağlayan öncü bir örnek niteliği taşımaktadır.
PROJE ETKISI: Fotoğraf kontrol sürecinin yapay zekâ ile dijitalleştirilmesi, %15 seviyesindeki red oranını %5’in altına çekmiş ve bugün başvuruların %95’i ilk seferde doğru şekilde tamamlanır hale gelmiştir. Böylece hatalı fotoğraf kaynaklı gecikmeler, iptaller ve yeniden başvuru zorunluluğu ortadan kalkmış; başvurular dakikalar içinde sonuçlanabilir hale gelmiştir.
Önceden 2 günü bulan kayıplar, şubeye yeniden gitme zorunluluğu ve kullanıcıya yüklenen ekstra efor, artık yalnızca galerisinden doğru bir fotoğraf seçme basitliğine indirgenmiştir. Bu dönüşüm, kullanıcı deneyiminde büyük bir kolaylık yaratırken aynı zamanda kamu kaynaklarının daha etkin kullanılmasını sağlamıştır.
Operasyonel açıdan da önemli bir verimlilik kazanılmıştır. Manuel süreçte fotoğraf kontrolleri için 8 kişilik insan kaynağı gerekirken, yapay zekâ entegrasyonu sayesinde süreç yalnızca 2 kişiyle yürütülebilir hale gelmiştir. Bu sayede ekip arkadaşlarımız yeteneklerine uygun, daha katma değerli işlerde görev alarak kurumsal verimliliğe katkı sağlamaktadır.
PROJE BASARISI: Bu proje, her ay ortalama 200 bin kart başvurusunu yapay zekâ tabanlı filtreleme sürecinden geçirerek kullanıcı deneyiminde ölçülebilir bir iyileşme sağlamıştır. Hatalı fotoğraf yükleme oranının %15’ten %5’in altına inmesi, doğru başvuru oranının ise %95 seviyesine çıkması başarının en somut göstergesidir. Bu sonuç, hem kullanıcı memnuniyetini hem de kurumsal verimliliği doğrudan artırmıştır.
Projeyle birlikte kart basımında hataların sıfırlanması, başvuruların ilk seferde tamamlanmasını mümkün kılmış, vatandaşın zamandan tasarruf etmesini sağlamıştır. Aynı zamanda kurum tarafında manuel kontrol için gereken insan kaynağı %75 oranında azaltılmış, personelin daha katma değerli işlere yönlendirilmesiyle sürdürülebilir bir verimlilik elde edilmiştir.
Yapay zekâ tabanlı işletim modelinin hayata geçirilmesi, yalnızca mevcut süreçlere değer katmakla kalmamış; BELBİM için diğer iş kollarında da uygulanabilir bir ölçeklenebilir altyapı oluşturmuştur. İstanbulkart’ın dijital yetenekleri, farklı şehir ve belediyelerin yaşam kartı projelerine de aktarılabilir hale gelmiş, böylece modelin ulusal düzeyde yaygınlaştırılabilmesinin önü açılmıştır.
Bu yaklaşım, hem İstanbul’da hem de potansiyel yeni uygulama alanlarında uzun vadeli sürdürülebilirliği garanti eden, kamu hizmetlerinde dijital dönüşümün öncü bir örneği olmuştur.
MESAJINIZ:
BEYAN: 1758883354dbefbf5726-BEYAN-Belbim_beyan_2025.pdf